1

Temat: Klasyfikacja błedów medycznych

BŁĄD MEDYCZNY
BŁĄD W SZTUCE LEKARSKIEJ

Błąd diagnostyczny:

Błąd diagnostyczny polega na postawieniu niewłaściwej diagnozy na skutek obiektywnie sprzecznego z obowiązującymi w medycynie zasadami postępowania lekarza. Można rozróżnić dwie postaci takiego błędu:
tzw. błąd pozytywny – którym mówimy gdy lekarz rozpoznaje u pacjenta chorobę gdy w rzeczywistości jest on faktycznie zdrowy,
oraz tzw błąd negatywny – w rzeczywistości groźniejszy dla pacjenta, który zachodzi wtedy, gdy lekarz w ogóle nie rozpoznaje choroby lub rozpoznanie jest inne niż faktyczna dolegliwość pacjenta.
Dla pacjenta konsekwencje błędu medycznego związanego z diagnostyką pojawiają się najczęściej na etapie stosowania terapii, chyba że błąd doprowadza do zaniechania działań leczniczych.   

Należy zawsze pamiętać, iż podobnie jak przy każdym wypadku przesłanką odpowiedzialności musi być wyrządzenie szkody.

Analizując błędy w diagnostyce wskazać należy, iż odpowiedzialność lekarza pojawia się tylko wtedy, gdy nie dochował on należytej staranności podczas czynności wykonywanych przy stawianiu diagnozy. Nie każde obiektywnie wadliwe rozpoznanie oznacza w sposób jednoznaczny odpowiedzialność lekarza i nie każde może być oceniane w kategorii błędu lekarskiego. Wadliwa diagnoza może być przecież wynikiem niedostatecznej wiedzy na temat danego schorzenia, bezradności medycyny, tudzież braku odpowiedniego sprzętu medycznego koniecznego do diagnozowania albo pomyłki laboratoryjnej. Jednak te przesłanki mogą mieć zastosowanie tylko w bardzo wyjątkowych przypadkach, a standardem jest wykonanie wszystkich koniecznych do diagnozy badań.

Starając się krótko usystematyzować przyczyny powstania błędu diagnostycznego można wskazać trzy podstawowe grupy zaniedbań:
wadliwie wykonany wywiad lekarski – który stanowi podstawę rozpoznania choroby (brak odpowiednich pytań, zaniechanie badań specjalistycznych),
mylna ocena przesłanek, których posiadanie wystarcza do postawienia trafnej diagnozy (nie rozwianie potencjalnych wątpliwości przez zlecenie dodatkowych badań),
zaniechanie alternatywnych postępowań weryfikujących wyniki badań i postawioną diagnozę.

Błąd terapeutyczny (błąd leczniczy): 

O tego typu błędzie mówimy gdy wybrana została niewłaściwa z punktu widzenia medycznego metoda leczenia. Tutaj także można wyróżnić dwie postacie błędu:
tzw. błąd terapeutyczny o charakterze wtórnym – wtedy gdy jest on rezultatem błędnej diagnozy (Błąd diagnostyczny)
błąd terapeutyczny o charakterze pierwotnym – który powstaje gdy diagnoza została postawiona prawidłowo, lecz lekarz prowadzący podjął następnie nieprawidłowe decyzje terapeutyczne

Do błędów w terapii zalicza się najpowszechniej docierające do świadomości społecznej błędy operacyjne, które z racji swojego charakteru zabiegowego można także wyodrębnić jako osobna podgrupę.

Błąd w rokowaniach (błąd w ocenie następstw)

Jak w każdym rodzaju błędu taki i w przypadkach tego typu muszą one prowadzić do powstania szkody, którą może być np. wydanie zaświadczenia o częściowej niezdolności do pracy w sytuacji gdy pacjent w ogóle nie powinien pracować. Szkodą tego typu może być także załamanie psychiczne, lub szok pacjenta powstały wskutek przedstawionych mu błędnych informacji na temat prognozowanego stanu zdrowia, co wpłynęło na dalsze procesy leczenia.
Wskazać można, iż ten rodzaj błędu nie jest jednak najczęściej rozpatrywany oddzielnie, lecz wiąże się go z błędem diagnostycznym.

Ekspert KRONN Sp. z o.o.